Στην ωμή πραγματικότητα επέστρεψε η κυβέρνηση μετά το πολύ ευχάριστο διάλειμμα της παρουσίας του Μπαράκ Ομπάμα στην Αθήνα. Μια πραγματικότητα που περιλαμβάνει το παζάρι για τις εργασιακές σχέσεις, την προώθηση των ιδιωτικοποιήσεων (ΔΕΗ, ΤΡΑΙΝΟΣΕ, ΟΛΘ, παράταση της σύμβασης του «Ελ. Βενιζέλος» κ.ά.) που καθυστερούν λόγω και της μεγάλης διοικητικής κρίσης που υπάρχει στο ΤΑΙΠΕΔ μετά την υπουργοποίηση του Στέργιου Πιτσιόρλα, τη στελέχωση των τραπεζών, τα «κόκκινα δάνεια» κ.λπ. Τα χρονικά περιθώρια όλο και στενεύουν, με την κυβέρνηση να φιλοδοξεί να έχει επέλθει συμφωνία έως το Eurogroup της 5ης Δεκεμβρίου -γεγονός εξαιρετικά δύσκολο (βλ. σελ. 8)- ή έστω ως τις αρχές του έτους. Και τούτο για να ανοίξει άμεσα η συζήτηση ως προς τα πρώτα μέτρα άμεσης εφαρμογής για την ελάφρυνση του χρέους. Πρόκειται άλλωστε για το ζήτημα στο οποίο η κυβέρνηση έχει επενδύσει «όλα της τα λεφτά», όπως φάνηκε και από τη διαχείριση των δηλώσεων του Αμερικανού προέδρου για το θέμα του χρέους. Επιπλέον, με μεγάλη ικανοποίηση άκουσαν στο Μαξίμου τις αναφορές του απερχόμενου προέδρου των ΗΠΑ και για τον περιορισμό της λιτότητας, θεωρώντας ότι πρέπει από τώρα να ξεκινήσει η συζήτηση για τη μείωση των πρωτογενών πλεονασμάτων του 2018 και να πάνε στο 2% με 2,5% (αντί του 3,5%), όπως ζητάει ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, αλλά και ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Μάλιστα, ο Γιάννης Στουρνάρας προσθέτει ως ιδιαίτερα σημαντική και την παράμετρο της ένταξης των ελληνικών ομολόγων στην ποσοτική χαλάρωση της ΕΚΤ, προκειμένου να διευκολυνθεί η έξοδος του Δημοσίου στις αγορές.

Απολύτως ενδεικτικός ήταν σε συνέντευξή του στη «Wall Street Journal» ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος: «Αν δεν υπάρξει συμφωνία για ελάφρυνση του χρέους τον Δεκέμβριο ή τον Ιανουάριο, τότε η Ελλάδα δεν θα μπορέσει να συμπεριληφθεί στο πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας τον Μάρτιο και αυτό θα απέτρεπε την επιστροφή της χώρας στις αγορές αργότερα το 2017 ή στις αρχές του 2018». Και πρόσθεσε: «Θα ήταν πολύ κοντόφθαλμο να σταματήσει η διαδικασία που θα μας έβγαζε από το πρόγραμμα, κάτι που είναι κοντά».

Στον αντίποδα βεβαίως των παραινέσεων Ομπάμα για την ελάφρυνση του χρέους εμφανίστηκε εξαρχής το Βερολίνο, με τον κ. Σόιμπλε να δηλώνει με κατηγορηματικό τρόπο πως «όλοι όσοι μιλούν τώρα για ελάφρυνση χρέους για την Ελλάδα δεν βοηθούν εκείνους που θέλουν τις μεταρρυθμίσεις», παραπέμποντας ουσιαστικά το θέμα αυτό στο 2018.

Συλλογικές συμβάσεις και απολύσεις

Η «καυτή πατάτα» των διαπραγματεύσεων βρίσκεται αυτή τη στιγμή στα χέρια της νέας υπουργού Εργασίας Εφης Αχτσιόγλου, δεδομένου ότι το πιο κρίσιμο θέμα για τον ΣΥΡΙΖΑ είναι αυτό της διατήρησης των συλλογικών συμβάσεων και της αντιμετώπισης των πιέσεων που υπάρχουν, κυρίως από την πλευρά του ΔΝΤ, για πλήρη απελευθέρωση των απολύσεων. Στο Μαξίμου ποντάρουν στο λεγόμενο ευρωπαϊκό κεκτημένο και χαρακτηρίζουν τα θέματα των εργασιακών σχέσεων ως «την τελευταία γραμμή άμυνας» για μια αριστερή κυβέρνηση. Εκτιμούν ότι στο τέλος της ημέρας θα βρεθεί μια συμβιβαστική λύση, η οποία θα καλύπτει όλες τις πλευρές και δεν θα εκθέτει την κυβέρνηση στο δικό της ακροατήριο.

«Βράζει» η κοινωνία

Τα προβλήματα βεβαίως θα παραμείνουν για την κυβέρνηση ακόμα και αν ολοκληρωθεί τις επόμενες εβδομάδες η δεύτερη αξιολόγηση. Η οικονομική πραγματικότητα είναι αφόρητη και πλήττει σε μεγάλο βαθμό τον ΣΥΡΙΖΑ, όπως προκύπτει από το σύνολο των δημοσκοπήσεων, αλλά και από τη φθορά που εμφανίζει η εικόνα του κ. Τσίπρα.

Σε κάθε περίπτωση, το πλέον ανησυχητικό στοιχείο παραμένει αυτό της ανεργίας, όπως φάνηκε και από τα στοιχεία μετά το κλείσιμο της τουριστικής περιόδου. Στο Μαξίμου υποστηρίζουν ότι η προσέλκυση επενδύσεων προκειμένου να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας αποτελεί στην παρούσα φάση πρώτιστη προτεραιότητα και επικαλούνται με νόημα τις αλλαγές που έκανε ο πρωθυπουργός κατά τον πρόσφατο ανασχηματισμό. Μάλιστα, λένε ότι το επόμενο διάστημα στελέχη της κυβέρνησης θα βρίσκονται σε όποιο μέρος του κόσμου πραγματοποιούνται τα λεγόμενα road shows, όπως αυτό στις αρχές Δεκεμβρίου στις ΗΠΑ.